Przejdź do treści

We wtorek 21 lipca br. oficjalnie zaprezentowano nową wystawę Instytutu Strat Wojennych im. Jana Karskiego. Po dobrze przyjętej wystawię pt. „Artefakty-pamięć w przedmiotach zaklęta” zespół Instytutu przygotował kolejną tego typu inicjatywę, tym razem poświęconą Mieczysławowi Białkiewiczowi (1920- 2004).

 

As pancerny, niezwykle utalentowany artysta i wizjoner, wspierający Polaków, tak za granicą, jak w odciętym żelazną kurtyną kraju, z własnych środków, przez całe dziesięciolecia. Urodzony 20 grudnia 1919 r. w Zagnańsku Białkiewicz to osobowość z gatunku zdecydowanie nietuzinkowych. We wrześniu 1939 r. walczył on w batalionie czołgów 7TP i już w drugim dniu wojny zniszczył pod Szczercowem trzy niemieckie pojazdy pancerne. Przez Węgry, Jugosławię i Grecję przedostał się do Syrii. Tam wstąpił do Samodzielnej Brygady Strzelców Karpackich w składzie którego walczył pod Tobrukiem i Al-Gazalą (1941-1942).

 

Po przeformowaniu polskich jednostek na Bliskim Wschodzie i w Afryce został żołnierzem 2. Korpusu Polskiego (21 lipca 1943 r.) dowodzonego przez gen. Władysława Andersa. Jako dowódca plutonu czołgów 4. Pułku Pancernego „Skorpion” pokonał cały szlak bojowy od Tarentu przez Monte Cassino, Ankonę do Bolonii. 25 grudnia 1945 r. ożenił się z szyfrantką Polskich Sił Zbrojnych na Zachodzie, Aleksandrą Marią Ojak.

 

Po zakończeniu wojny odznaczony Orderem Virtuti Militari. Uzdolniony plastycznie podjął studia w Royal Academy of Arts i London School of Fine Arts. W brytyjskiej stolicy założył pracownię złotniczą Sphinx Jewel i z dużym powodzeniem prowadził ją przez cztery kolejne dekady. Prezydent RP na Uchodźstwie Edward Raczyński mianował go członkiem Kapituły Orderu Odrodzenia Polski. Białkiewicz uprawiał m.in. szybownictwo i narciarstwo Czterokrotnie zdobywał tytuł lotniczego mistrza Wielkiej Brytanii.

 

Był człowiekiem wielu talentów – rysował, zajmował się malarstwem, rzeźbił. Aktywnie uczestniczył w działaniach polskiej społeczności nad Tamizą. Mieczysław Białkiewicz założył Polski Klub Motorowy w Wielkiej Brytanii. Jego małżonka, Aleksandra Białkiewicz (1922-2010), była archiwistką w Instytucie Polskim im. gen. Sikorskiego w Londynie. Uczestniczyła w pracy społecznej m.in. w Zjednoczeniu Polek, Medical Aid for Poland. Odznaczono ją Złotym Krzyżem Zasługi.

 

Mieczysław Białkiewicz zmarł 14 maja 2004 r. Pochowano go na Cmentarzu Rakowickim w Krakowie. Pancerniak spod Monte Cassino pozostawił po sobie imponującą spuściznę m.in. setki szkiców, rysunków, fotografii.

 

W maju Instytut Strat Wojennych im. Jana Karskiego przypomniał jego dorobek na niezwykłej wystawie Mieczysław Białkiewicz 1920-2004 okazjonalną wystawą przy bramie cmentarza wojskowego na Monte Cassino. Prócz licznych zdjęć z Archiwum Akt Nowych zwiedzający mogą podziwiać utrzymane w stylistyce jego rysunków kompozycje plastyczne Martyny Hołdy.

 

Jej mobilną wersję, umożliwiającą podróż po kraju, zaprezentowano wspomnianego 21 lipca w przestrzeni Muzeum Broni Pancernej w Poznaniu (ul. 3. Pułku Lotniczego 4). Oficjalnie zainaugurował ją Dyrektor Instytutu Strat Wojennych im. Jana Karskiego (a zarazem pomysłodawca i kurator wystawy) dr Bartosz Gondek.

 

Serdecznie zapraszamy do odwiedzenia zarówno wystawy, jak i Muzeum Broni Pancernej.