Skip to main content

Na kołomyjskim rynku stał niegdyś monumentalny pomnik marszałka Józefa Piłsudskiego – dzieło wybitnego polskiego rzeźbiarza Konstantego Laszczki, profesora Akademii Sztuk Pięknych w Krakowie. Wzniesiono go w 1929 r. z inicjatywy miejscowego Związku Legionistów Polskich jako pamiątkę odzyskania przez Polskę niepodległości.

Budowę sfinansowano ze składek społecznych, a uroczyste odsłonięcie odbyło się 27 października 1929 r. Było to najprawdopodobniej pierwsze pełnopostaciowe przedstawienie rzeźbiarskie marszałka Józefa Piłsudskiego, a nie jedynie jego popiersie. Dzieło uznawano za jedno z najwybitniejszych w dorobku Konstantego Laszczki.

Pomnik wykonano ze spiżu. Przedstawiał Józefa Piłsudskiego w mundurze wojskowym, z płaszczem zarzuconym na ramiona, w pozycji siedzącej i w skali dwukrotnie powiększonej względem naturalnej. Przedstawiony marszałek opierał lewą dłoń na masywnej księdze z napisem „Wolność, Równość, Braterstwo”, natomiast w prawej trzymał miecz spoczywający na kolanach, z rękojeścią opartą na głowie orła.

Figurę umieszczono na wysokim cokole, posadowionym na trzech stopniach o różnej wysokości i szerokości. Na froncie cokołu widniał wyryty napis: „Józef Piłsudski Wskrzesiciel Ojczyzny”. Na jego bocznych ścianach umieszczono daty 1918–1928 oraz 1914–1918. Całość wraz z cokołem miała ponad pięć metrów wysokości, dzięki czemu wyraźnie dominowała w przestrzeni rynku.

Pomnik został zniszczony przez Sowietów we wrześniu 1939 r. lub, według innych źródeł, w październiku tego samego roku, wkrótce po agresji ZSRS na Polskę.